|
|
|
|
|
قبل از طراحی فيزيکی شبکه، میبايست در ابتدا و بر اساس يک فرآيند مشخص، خواستهها شناسائی و آناليز گردند. چرا قصد ايجاد شبکه را داريم و اين شبکه میبايست چه سرويسها و خدماتی را ارائه نمايد ؟ به چه منابعی نياز میباشد ؟ برای تامين سرويسها و خدمات مورد نظر اکثريت کاربران، چه اقداماتی می بايست انجام داد؟ در ادامه می بايست به مواردی همچون پروتکل مورد نظر برای استفاده در شبکه، سرعت شبکه و از همه مهم تر، مسائل امنيتی شبکه پرداخت. هر يک از مسائل فوق، تاثير خاص خود را در طراحی منطقی يک شبکه به دنبال خواهند داشت .يکی ديگر از پارامترهائی که معمولا" از طرف مديريت سازمان دنبال و به آن اهميت داده میشود، هزينه نهائی برپاسازی شبکه است. بنابراين لازم است در زمان طراحی منطقی شبکه به بودجه در نظر گرفته شده نيز توجه نمود . در صورتی که قصد ايجاد يک شبکه و تهيه نرم افزارهای جديدی وجود داشته باشد ، زمان زيادی صرف بررسی توانمندی نرم افزارها ، هزينههای مستقيم و غير مستقيم آنان ( آموزش کاربران ، کارکنان شبکه و ساير موارد ديگر )، خواهد شد .در برخی موارد ممکن است تصميم گرفته شود که از خريد نرم افزارهای جديد صرفنظر نموده و نرم افزارهای قديمی را ارتقاء داد. تعداد زيادی از برنامههای کامپيوتری که با استفاده از زبانهائی نظير : کوبال ، بيسيک و فرترن نوشته شدهاند، ممکن است دارای قابليتهای خاصی در محيط شبکه بوده که استفاده از آنان نيازمند بکارگيری پروتکلهای قديمی باشد. در چنين مواردی لازم است به چندين موضوع ديگر نيز توجه گردد : ü هزينه ارتقاء هزاران خط کد نوشته شده قديمی توسط نسخههای جديد و پيشرفته همان زبانهای برنامه نويسی ، چه ميزان است ؟ ü هزينه ارتقاء برنامهها به يک زبان برنامه نويسی شی گراء چه ميزان است ؟ ü آيا به منظور صرفه جوئی در هزينهها، میتوان بخشهای خاصی از شبکه را ارتقاء و از سخت افزارها و يا نرم افزارهای خاصی برای ارتباط با عناصر قديمی شبکه استفاده نمود؟ با توجه به هزينه و زمان ارتقاء برنامه های نوشته شده قديمی توسط زبانهای جديد برنامهنويسی، ممکن است تصميم گرفته شود که فعلا" و تا زمانی که نرم افزارهای جديد نوشته و جايگزين گردند از نرم افزارهای موجود حمايت و پشتيبانی شود. در اين رابطه ممکن است بتوان از يک بسته نرم افراری به عنوان گزينهای جايگزين در ارتباط با برنامههای قديمی نيز استفاده نمود. در صورتی که میتوان با اعمال تغييراتی اندک و ترجمه کد منبع برنامه ، امکان اجرای برنامه را بر روی يک سيستم عامل جديد فراهم نمود، قطعا" هزينه مورد نظر به مراتب کمتر از حالتی است که برنامه از ابتدا و متناسب با خواستههای جديد ، بازنويسی گردد. يکی ديگر از مسائلی که میبايست در زمان ارتقاء يک برنامه جديد مورد توجه قرار گيرد، آموزش کاربرانی است که از نرم افزار فوق استفاده مینمايند .
|
||
|
|
|
|
|
فن آوریهای کامپيوتر و شبکه به سرعت تغيير مینمايند . با اين که هاب صرفا" چندين سال است که مطرح و از آن استفاده میگردد، ولی سوئيچها با توجه به ارائه سرعتی بمراتب بيشتر توانستهاند به سرعت جايگزين هاب در شبکههای کامپيوتری گردند. بنابراين آشنائی با آخرين فن آوری های ارائه شده در خصوص شبکه ، امری ضروری میباشد.مطالعه کتاب ، مقالات و دريائی از ساير منابع موجود بر روی وب و يا مشاوره با کارشناس ماهر، گزينههای متعددی به منظور ارتقاء اطلاعات وآگاهی از آخرين فن آوری های موجود بوده و نمی بايست يک سازمان تاوان چيزی را پرداخت نمايد که عامل اصلی آن ضعف و کمبود دانش طراحان و مشاوران شبکه های کامپيوتری است . |
||
|
|
|
|
|
پس از اتخاذ تصميم در رابطه با پروتکل های شبکه و سرويسهای مورد نيازی که میبايست شبکه ارائه نمايد ، لازم است که نقاط بحرانی وحساس شناسائی و شبکه از نظر امنيتی نيز مورد بررسی دقيق قرار گيرد. در ادامه میتوان اقدام به طراحی فيزيکی شبکه نمود . در مرحله طراحی فيزيکی شبکه میتوان از ابزارهای متعددی نظير Visio به منظور رسم دياگرام فيزيکی شبکه استفاده نمود .در اين مرحله لازم است در خصوص محل استقرار سرويس گيرندگان و دستگاههای ذخيره سازی تصميم گيری شود . |
||
|
|
|
|
|
در زمان برنامهريزی برای ايجاد و يا ارتقاء يک شبکه ، همواره سعی میگردد که از آخرين فنآوریها و گزينهها ، استفاده شود. در برخی موارد شما می توانيد عناصر يکسان را با قيمت کمتری نيز تهيه نمائيد. مثلا" درصورت ايجاد يک شبکه کوچک ، شما به يک روتر گران قيمت با قابليتهای متعدد ، خط T1 برای اتصال به اينترنت نياز نخواهيد داشت . يک کابل ساده و يا مودم DSL به همراه پهنای باند مناسب، میتواند در موارد متعددی گزينهای مناسب باشد .در زمان طراحی يک شبکه ، میبايست به بودجه در نظر گرفته شود توجه و از خريد و تهيه عناصری که به وجود آنان نياز نمیباشد ، صرفنظر نمود. مديران يک سازمان ، همواره به هزينه انجام يک پروژه به عنوان يک شاخص مهم و قابل تامل ، دقت مینمايند . در گزارشی که در اختيار مديريت قرار خواهد گرفت و در آن به بيان مزايا و دستاورهای شبکه پرداخته می گردد ، می بايست به هزينههای طرح نيز دقيقا" اشاره گردد . |
||
|
|
|
|
|
آموزش کاربران و افرادی که مسئوليت مديريت شبکه را برعهده خواهند گرفت ، امری ضروری و حياتی است . کاربران فنی که مسئوليت مديريت شبکه را برعهده خواهند گرفت ، میبايست در ارتباط با رويههائی که مرتبط با مسئوليت واگذار شده به آنان میباشد ، توجيه و آموزشهای لازم را ديده باشند . ارائه آموزشهای لازم برای افرادی که از آنان در جهت Setup نمودن شبکه استفاده میگردد ، نيز امری ضروری خواهد بود . همچنين به کاربرانی که مسوليت مديريت شبکه پس از عملياتی شدن آن را برعهده خواهند گرفت ، نيز می بايست آموزشهای لازم داده شود . نحوه آمورشها میبايست فراگير باشد، بگونه ای که اگر کاربری به دلايل خاصی در يک روز کاری حضور نداشته باشد، بتوان برای انجام آن فعاليت از کاربر فنی ديگری ، کمک گرفت. ( آموزش بيش از يک نفر برای انجام يک فعاليت خاص با در نظر گرفتن افزايش بار مالی سازمان). بدترين چيزی که میتواند در يک شبکه محقق گردد ، غير فعال شدن آن می باشد. از کار افتادن يک شبکه ، هزينههای زيادی را به يک سازمان مدرن اطلاعاتی تحميل نمايد . بنابراين لازم است به امر آموزش کاربران خصوصا" کاربران فنی و مديران شبکه توجه جدی داشت . |
||
|
|
|
|
|
سياست ها ، اعلاميه هائی می باشند که در آنان به بايدها و نبايدها در يک شبکه اشاره میگردد ( چه چيزی می بايست استفاده گردد و چه چيزی نمی بايست استفاده شود ) . سياستهای تدوين شده به دلايل متعددی دارای اهميت می باشند . استفاده از شبکه می بايست دارای يک انظباط خاص باشد که تمامی کاربران ملزم به رعايت ضوابط تعريف شده آن میباشند. تعريف يک سياست مدون و مشخص در رابطه با نحوه استفاده از شبکه ، انظباط لازم در جهت استفاده از منابع شبکه را برای کاربران ايجاد مینمايد. اگر شما میخواهيد که کاربران و پرسنل سازمان شما زمان زيادی از وقت اداری خود را صرف سير وسياحت در اينترنت و استفاده از سايتهائی که هيچگونه ارتباطی با مسئوليت شغلی آنان ندارد ، محدود نمائيد ، میبايست موارد فوق را دقيقا" در قالب مجموعه سياستهائی مشخص نمائيد. تدوين سياستها از جمله مراحل مهم در طراحی شبکه بوده و میبايست به آنان توجه جدی داشت ، چراکه آنان جزئيات لازم در خصوص نحوه استفاده از منابع شبکه را مشخص مینمايند .مثلا"در صورتی که شما خط ارتباطی با اينترنت را پس از انجام محاسبات لازم به منظور مشخص نمودن پهنای باند مورد نياز، مشخص نموده ايد، نمیتوان در رابطه با استفاده غيرمسئولانه و نامربوط از پهنای باند شبکه برای اهداف شخصی و غيرسازمانی، بیتفاوت بود. در مواردی که از يک فايروال استفاده میگردد، میبايست در ابتدا سياستها مشخص شده و در ادامه از فايروالها به منظور پياده سازی سياستها ، استفاده نمود . رويهها ، کمک لازم در جهت پيشگيری و برخورد مناسب با اشکالات بوجود آمده را مشخص مینمايند. در طراحی شبکه ، ممکن است از کارشناسانی استفاده گردد ، که مسئوليت آنان تنظيم و setup نمودن صدها دستگاه کامپيوتر برای اتصال به شبکه باشد . با اين که اتصال کابل شبکه به کاميپوتر امری بسيار ساده میباشد ولی پيکربندی مناسب ماشين می تواند شرايط خاص خود را داشته باشد .مثلا" ممکن است کامپيوترهای مورد نظر را با يک آدرس معتبر پيکربندی نموده و يا از DHCP برای اختصاص آدرس به ايستگاههای شبکه استفاده گردد .با تهيه يک Checklist برای هر کامپيوتر ، میتوان عمليات مورد نظر را با دقت انجام داد . ايجاد مستندات لازم رويهای برای انجام عمليات متداول ، امری ضروری است ( مقداردهی اوليه شبکه ، ايجاد رويههای لازم به منظور انجام عمليات روزانه پس از عملياتی شدن شبکه نظير گرفتن Backup ) . |
||
|
|
|
|
|
پس از پياده سازی طرح و تهيه مستندات مورد نياز ، نمی بايست بر اين باور بود که تمامی فرضيات و محاسبات انجام شده درست می باشد . به منظور بررسی صحت عملکرد محصولات و برنامه ها در شبکه ارتقاء يافته و يا جديد ، انجام تست های متعدد امری ضروری است . در مستندات ارائه شده توسط شرکت های عظيم کامپيوتری ، همواره به اين نکته اشاره می گردد که برای شبکه های بزرگ می بايست يک آزمايشگاه تست ، ايجاد که در آن تست های متعددی بر روی ترکيب پيکربندی نرم افزارها و سيستمهای عامل انجام تا از صحت عملکرد آنان اطمينان حاصل گردد ( اطمينان از تامين اهداف و خواسته ها بدون اثرات جانبی منفی). مثلا" سرويس دايرکتوری يکی از مسائل اصلی و در عين حال مهم در شبکه های بزرگ است . ايجاد يک ساختار دايرکتوری شايد در ابتدا عملياتی ساده به نظر آيد . شما می توانيد به سادگی اشياء مورد نظر را با توجه به چارت سازمانی خود ، ايجاد نمائيد . چه نوع تعامل و ارتباطی می بايست بين دپارتمانهای متعدد ايجاد گردد؟ چگونه می توان اقدام به ايجاد يک ساختار برای دايرکتوری نمود که اعطای دستيابی به ساير اشياء عملياتی، ساده گردد ؟ همانگونه که روش ها و تکنيکهای برنامهنويسی ساختيافته ، امکان اعمال تغييرات در برنامه را ساده مینمايد، ايجاد يک ساختار دايرکتوری برای شبکه نيز می بايست وضعيتی مشابه را داشته باشد . يکی ديگر از دلايل اهميت در ايجاد يک ساختار مناسب برای دايرکتوری ، امکان واگذاری مسئوليتهای متعدد شبکه به مديران شبکه متفاوت است. برای تست شبکه قبل از عملياتی شدن آن ، میتوان از کاربران ماهر و خاصی نيز استفاده نمود. فراموش نکنيم که يکی از بخش های مهم هر شبکه کامپيوتری ، کاربران آن شبکه میباشند. يک سازمان می تواند برای استفاده از آخرين فن آوری های موجود ، هزينه زيادی را پرداخت نمايد ، ولی تا زمانی که کاربران به درستی قادر به استفاده از امکانات ايجاد شده نگردند ، نيل به بهره وری حقيقی وجود نخواهد داشت . |
||
|
|
|
|
|
مستندسازی ، هميشه و در همه حالات امری لازم و ضروری است . انسان دارای توانی محدود برای نگهداری اطلاعات در حافظه خود می باشد ، خصوصا" موضوعاتی که زمينه استفاده و يا مراجعه به آنان در يک مقطع زمانی خاص باشد . يک پروژه خوب می بايست دارای چندين مستند مهم باشد که هر يک از آنان دارای جايگاه و مخاطب خاص خود می باشند : ü گزارش محتص مديريت : اين گزارش ، خلاصه طرح مورد نظر برای ارتقاء و يا ايجاد يک شبکه جديد بوده که در اختيار مديريت سازمان به منظور اتخاذ تصميم نهائی گذاشته می شود. در اين گزارش نمی بايست به مسائل فنی شبکه به صورت کامل همراه با ذکر جزئيات فنی ، اشاره گردد .در اين نوع گزارشات همواره نوشتن کوتاه و در عين حال مفيد ، مورد نظر می باشد . استفاده از ليست Bulleted گزينه ای مناسب نسبت به پاراگراف های طولاتی و بلند ، می باشد . در گزارش فوق ، می بايست به سوالاتی همچون دستاوردها و مزايای سازمان پس از ارتقاء و يا ايجاد يک شبکه جديد ، اشاره گردد. در اين مستند لازم است به ضرورت ايجاد و يا ارتقاء شبکه اشاره شده و می بايست برای هر موضوعی که به آن اشاره می گردد ، مزايای آن نيز تشريح و بيان شود .در صورتی که بين مزايای اشاره شده و مسائل مالی ( کاهش هزينهها در دراز مدت ، افزايش بهره وری و ... ) ، ارتباطی مستقيم وجود دارد ، می بايست در اين گزارش به آنان اشاره گردد. در اين گزارش ، می توان نقطه نظرات و يا دلايل ساير همکاران در خصوص ضرورت ارتقاءء و يا ايجاد شبکه جديد را نيز بطور مختصر بيان نمود. ü طرح فنی پروژه : تهيه گزارش فوق نسبت به گزارش قبلی تا اندازه ای مشکل تر میباشد. پس از مشخص نمودن عناصری که قرار است ارتقاء داده شوند ، می بايست مراحل مربوط به جزئيات جايگزينی تجهيزات قديمی با تجهيزات جديد ، مشخص گردد. در صورتی که قصد ايجاد يک شبکه را از ابتدا داشته باشيد و يا طرحی را آماده می نمائيد که بر اساس آن اکثر تجهيزات موجود جايگزين می گردند ، گزارش فوق بسيار مفيد و موثر خواهد بود . در اين گزارش می بايست عمليات اساسی به منظور پياده سازی پروژه دقيقا" مشخص گردد.بندرت پيش می آيد که طرح يک پروژه بدون اعمال ملاحظات و يا اصلاحاتی ، به مرحله نهائی خود برسد . ü ايجاد Checklist جزئيات کار : برای هر يک از عملياتی که می بايست انجام شود ، تهيه يک Checklist بسيار مفيد خواهد بود ( عدم فراموشی مراحل ) . ايجاد اينچنين ليست هائی نشاندهنده توجه و پيش بينی شرايطی است که امکان تحقق آنان وجود خواهد داشت . در شبکه های بزرگ ، مشخص نمودن عملياتی که میبايست انجام شوند ، امری ساده نخواهد بود . چرا که تعداد زيادی از برنامهها مرتبط با کاربر بوده و میبايست آمادگی لازم در خصوص تغيير و اصلاح آنان وجود داشته باشد . در اين رابطه لازم است به پرسنل فنی مديريت شبکه آموزش های لازم در رابطه با انجام مراحل فوق و تست آنان ، داده شود.استفاده از فيدبک های ارائه شده توسط استفاده کنندگان و تغيير ليست ايجاد شده ، يک ضرورت میباشد . ü شناسائی نقاط حساس و ريسک پذير : در اين گزارش پتانسيل ها و نقاطی که مستعد بروز ريسک در پروژه می باشند ، شناسائی و ليست می گردند. در اين رابطه لازم است به عملياتی که باعث کاهش و پيشگيری از ريسک می گردد نيز اشاره شود . |
||
|
|
|
|
|
طراحی يک شبکه به چه صورت می بايست انجام شود تا بتوان به اهداف مورد نظر دست يافت ؟ با توجه به ابعاد و حجم پروژه ، نتايج نهائی می تواند به صورت يک سند کوتاه باشد که در آن از يک Checklist به منظور مشخص نمودن مراحل لازم برای افزودن تعدادی دستگاه جديد به شبکه ، استفاده شده است . درصورتی که ابعاد پروژه بزرگتر باشد ، می بايست مستدات لازم به منظور ارائه به مديران ارشد و تصميم گيرندگان سازمان ، تهيه و به منظور اتخاذ تصميم نهائی در اختيار آنان گذاشته شود. در اين رابطه لازم است گزارشات و مستندات زير تهيه گردند : ü مستند سازی : به چه نوع مستنداتی برای پياده سازی پروژه ، نياز است ؟ گزارش فوق میتواند شامل Cheklist لازم برای ارتقاء( ساده و يا پيچيده ) ، ليست نهائی تصميمگيری ، مستندات اطلاعاتی به منظور ارائه به کاربران معمولی شبکه و ساير موارد ديگر باشد . مستندات آموزشی می بايست برای مديران شبکه و کاربران ماهر آماده گردد. در اين رابطه لازم است يک مستند ديگر که لی اوت فيزيکی و منطقی شبکه پياده سازی شده و يا ارتقاء يافته را نشان می دهد نيز تهيه گردد. وجود مستند فوق در زمان بروز اشکال و تلاش در جهت رفع آن بسيار مفيد خواهد بود . ü طرح کلی پروژه : هر پروژه بزرگ می تواند با استفاده از روش های متفاوتی به منظور نيل به اهداف خود، پياده سازی گردد. در اين رابطه لازم است از مکانيزم های مختلفی برای دريافت فيدبکها ، استفاده گردد . ( در بهترين طراحی نيز ممکن است برخی از نکات ناديده گرفته شوند). ايجاد طرح پروژه با يک زمانبندی مناسب می تواند وضعيت پروژه را منطبق بر نيازها و خواسته ها ی موجود نمايد . با ايجاد طرح زمانبندی می توان به صورت اتوماتيک زمانی اضافه را نيز در نظر گرفت که اگر در برخی موارد عمليات متناسب با برنامه زمانبندی انجام نگرديد ، وقفه و يا خللی در انجام پروژه پيش نيايد . ü سياست ها و رويه ها : به همراه هر تکنولوژی ، می بايست مستندات لازم در رابطه با جزئيات سياست ها و رويه ها در زمان استفاده عملياتی از شبکه ايجاد گردد . سياست ها شرايط و نحوه استفاده از شبکه را مشخص می نمايند . مثلا" ممکن است شما به پرسنل سازمان خود اجازه ندهيد که در محيط کار اقدام به ارسال نامه های الکترونيکی شخصی نموده و يا صفحات وبی را مشاهده نمايند که هيچگونه ارتباطی با فعاليت شغلی آنان ندارد . رويه ها ، جزئيات دستورالعملهای لازم در رابطه با نحوه انجام عمليات را مشخص می نمايند. |
||
|
|
|
|
|
تفکيک و تمايز بين پروتکل های LAN و WAN در حال کم رنگ شدن می باشد . اترنت ، يک تکنولوژی فراگير در شبکه های محلی محسوب می گردد. پس از گذشت مدت زمانی ، ساير تکنولوژی ها نظير Token-Ring دارای نقشی جدی تر در دنيای شبکه های محلی گرديدند. اين موضوع در رابطه با اترنت نيز صدق می کند. اترنت ، نسبت به وضعيت اوليه خود که توسط Intel ، DEC و ساير توليد کنندگان ارائه شده بود ، تغييرات عمدهای داشته و هم اينک به عنوان يک فن آوری در شبکه های WAN ، نيز مورد توجه میباشد. پتانسيل های ارائه شده توسط فن آوری های فعلی شبکه های محلی در حال حذف تفاوتهای موجود بين يک LAN و MAN ( metropolitan area network)، می باشد. دستگاههای Gigabit Ethernet ، با توجه به پهنای باند ارائه شده دارای قيمتی مناسب می باشند . امروزه ممکن است از 100BASE-T برای اتصال کامپيوترهای سرويس گيرنده به شبکه و از Gigabit Ethernet برای اتصال سگمنتهای شبکه با توجه به ستون فقرات شبکه ، استفاده بعمل آيد . |
||